Kur’an'ın huccet oluşu ve Hükümleri Beyanı
        
 
Müslümanlar arasında, Kur’an’ın teşri için birinci kaynak ve bütün beşeriyet hakkında şer’i delil olduğunda bir ihtilaf bulunmamaktadır. Kur’an'ın huccet oluşunun delili, O'nun Allah katından oluşudur. Kur’an'ın Allah katından oluşunun delili ise, eşsiz bir mucize oluşudur. Bu konuda: 
"Allah’ın Kitab’ına toptan sarılınız" (Al-i İmran:103),
"Bu Kur’an insanları en doğruya götürür"(İsra:9), ayetleri ile 
"Allah’ın sözünün diğer sözlere üstünlüğü, Allah’ın yarattıklarına üstünlüğü gibidir"(Tirmizi),
"Helal Allah’ın Kitab’ında helal kıldığı, haram ise Allah’ın Kitab’ında haram kıldığıdır."(Tirmizi),
"Size kendisine sarıldığınızda hiç sapıtmayacağınız bir şey bırakıyorum: Allah'ın kitabı"(Ahmed b. Hanbel) hadisleri örnek olarak gösterilebilir.

Kur’an'ın hükümleri beyanı (açıklaması):
Kur’an-ı Kerim hükümleri bazen açıkça ve tam olarak, bazen teşri'in genel prensip ve esaslarına yer vererek, bazen de işaret ederek açıklamıştır:
1-Tafsili olarak açıklanan hükümler: 
 Kur’an bazı hükümleri tam olarak ve ayrıntılı bir biçimde açıklamıştır. Bu tür hükümlerin sayısı azdır. Mesela miras ayetlerindeki hisse miktarları, bazı cezaların miktarları, evlenme-boşanma ile ilgili birçok hükümler tam olarak açıklanmıştır. Sünnet bunların tatbikini açıklar.
2-İcmali olarak açıklanan hükümler: Bu şeklin içinde de üç farklı açıklama vardır.
a-Mücmel olarak açıklanan hükümler: 
Kur’an, bazı hükümleri kısa ve öz olarak açıklar, ayrıntılı açıklamayı Sünnet'e bırakır. Kur’an'ın genel olarak açıklama prensibi böyledir. 
Mesela Kur’an'da namaz, oruç, zekât emredilmiş, fakat bu konularda geniş bilgi verilmemiş, bunların geniş açıklaması sünnete bırakılmıştır.
b- Genel prensip halinde açıklanan hükümler: 
Kur’an-ı Kerim, genellikle hükümleri, teşriin genel kaide ve esaslarına yer vererek kısa ve özlü bir biçimde açıklamıştır. 
Teşrie esas olan kaide ve esaslar arasında misal olarak şunları zikredebiliriz:
-Şura: "Onların işleri aralarında şura iledir"(Şura:38),
"İş hakkında onlarla istişare et"(Al-i İmran :159)
-Adalet: "Şüphesiz ki Allah adaleti emreder"(Nahl:90),
-Şahsi mesuliyet: "Hiç bir kimse başkasının günahını yüklenmez"(En'am:64),
-Ahde vefa: "Akitleri yerine getiriniz"(Maide:1),
c-İşaret ve delaletle açıklanan hükümler:  
Kur’an’da bazı hükümler kesin çizgilerle açıklanmamış, fakat onlara işarette bulunulmuştur. 
Mesela Kur’an zina eden cariyelerin cezası ile ilgili olarak şöyle buyurmuştur: 
"Onlar evlendikten sonra bir fuhuşta bulunurlarsa, onlara hür kadınlara verilen cezanın yarısı verilir."(Nisa:25).
İşte bu ayette kölelerin cezalarının, hür erkeklere verilen cezanın yarısı kadar olduğuna bir işaret bulunmaktadır. 
Aynı şekilde "Yetimleri büluğ çağına kadar deneyiniz" (Nisa:6) ayeti, küçüklerin mallarının velayet altında bulundurulması gerektiğine delalet etmektedir.  
Yazarın Diğer Yazıları